Charakterystyka poezji Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej - klp.pl
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Zeschłej róży
żółta, trupia głowa
przy piwonii,
której płatki rzedną. –

Na czym polegała „nowość” jej poezji? Przede wszystkim na zerwaniu z typowo młodopolską nastrojowością. Źródłem liryzmu w twórczości poetki stają się przedmioty, wydarzenia i realia codzienne, zwyczajne, którym nadaje rangę poetycką, tak jak w wierszu Dancingowe zabawki:

Te parasolki mniejsze niż otwarte powoje
powiedz mi na co służyć mają
czy by oczy zasłonić przed spojrzeniem twojem
jak przed słońcem
w tym zimnym maju
bądź też odwrotnie – zjawiska i sprawy uniwersalne sprowadzane do tego, co znane, bliskie:
Czas jak to Czas, krawiec kulawy,
z chińskim wąsem, samotnik żwawy…
/„Czas, krawiec kulawy”/
Także w poezji miłosnej Pawlikowska rezygnuje z nadmiernego patosu. Uczucie przez nią opisywane zyskuje rangę problemu intelektualnego i psychologicznego. Nie jest już ono tylko sprawą ducha, ale także ciała. Autorka potrafi wyrazić „ziemski”, zmysłowy charakter miłości. Opisuje szczere, intensywne uczucia młodej kobiety świadomej swego wdzięku i nie obawiającej się czerpać z doznań, jakie dzięki temu stają się jej udziałem. Jednak nie tylko powojenna rewolucja obyczajowa znajduje odzwierciedlenie w jej poezji. Na karty tomików poetyckich trafiają także atrybuty nowoczesnej cywilizacji i kultury: telefon, jazz i fokstrot, dancing, film amerykański, samoloty itp.

Malarskość poezji Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej
Rodzinne tradycje malarskie nie pozostały bez wpływu na jej twórczość. To właśnie z malarskiej wyobraźni wywodzi się zdecydowana i sugestywna kolorystyka, mistrzowsko operująca kontrastowymi barwami, podporządkowana prawom malarskiego widzenia świata, jak choćby w tym fragmencie:
Pyszne lato, paw olbrzymi,
stojący za parku kratą,
roztoczywszy wachlarz ogona,
który się czernią i fioletem dymi,
spogląda wkoło oczyma płowymi,
wzruszając złotą i błękitną rzęsą.
/„Pyszne lato”/
czy w wierszu Olejne jabłka, którego sam tytuł nawiązuje do jednej z popularnych technik malarskich:
Jabłko z modrym konturem, kwadratowo krzywe,
Pociągnięte zielenią, którą kraplak plami,

Oznacz znajomych, którym może się przydać

strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 -  - 4 - 


  Dowiedz się więcej
1  Maria Pawlikowska-Jasnorzewska - życiorys
2  La précieuse - analiza i interpretacja
3  bibliografia



Komentarze
artykuł / utwór: Charakterystyka poezji Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej







    Tagi: